Anasayfa  
  Şairler  
  Meraklısına  
 
 

Şarkı

Sevdiğim canım yolunda hâke yeksan olduğum
İyddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum
Ey benim aşkında bülbül gibi nâlân olduğum
İyddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

Cümle yâran sana uşşâk olduğun bilmez misin
Cümlenin tâkatları tâk olduğun bilmez misin
Şimdi âlem sana müştak olduğun bilmez misin
İyddir çık nâz ile seyrana kurbân olduğum

Gâhi Feyz-âbâda doğru azm edip eyle safâ
Âsaf-âbâda gelip gâhi salın ey mehlikâ
Gel hele gör sahn-ı Sa'dâbâd'a hiç olmazsa bahâ
İyddir çık nâz ile. seyrâna kurbân olduğum

Kapladıp gülpenbe şâlı ferve-i semmûruna
0l siyeh zülfü döküp ol sine-ı billuruna
Itr-ı şâhiler sürüp ol gerden-i kâfûruna
İyddir çık nâz ile seyrâna kurbân olduğum

Sen açıl gül gibi zâr ile hezâr olsun Nedim
Bend bend olsun hâm-i zülfün şikâr olsun Nedim
Sen salın cânâ yolunda hâksâr olsun Nedim
İyddir çık naz ile seyrâna kurban olduğum

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Açıklamalar

1717-1730 yılları arasındaki döneme Lâle Devri denir. Bu dönemde eğlence yerleri çoğalmış, İstanbul lâle bahçeleriyle ün kazanmıştır.
Sa'dâbâd, III. Ahmed devrinde, İstanbul'da Kâğıthane semtinde padişah tarafından özel olarak kurulan bir eğlence yeridir. Feyz-âbâd ve Âsaf-âbâd da Sa'dâbâd'da bulunan, güzelliğiyle dillere destan köşklerdir. Eğlence yerlerinin güzelliğinden bahsederek, Nedim şiire ilk kez yaşanılan çevreyi sokmuştur. Sevgili de başında gülpembe şal olan, saçlarını billur sinesine döken, güzel kokular sürünen, gerçek, yaşayan bir güzeldir. Bu yönüyle Nedim, klâsik şiirimizdeki sevgili anlayışından farklı bir sevgiliyi şiirine konu etmiştir. Nedim'in bütün şiirlerinde musiki önemli bir yer tutar. Şiiri sesli olarak okuduğumuzda bunu farkederiz. İstanbul Türkçesiyle yazılan bu şiirde şuh bir hava seziliyor. Şair kendini bülbüle, sevgilinin yüzünü aya ve saçlarını samur kürke benzetir. Bütün âlemin sevgiliye âşık olduğunu söyleyerek mübalâğa yapmıştır.

Günümüz Türkçesiyle:

1. Sevgilim, canım yoluna toprak olsun.Bayramdır; kurban olayım, naz ile gezmeye çık. Ey aşkıyla bülbül gibi inlediğim! Nazınla, edanla gezmeye çık; çünkü bayramdır.

2. Bütün dostların, senin âşıkların olduğunu bilmiyor musun? Bütün dostların, güçlerinin tükendiğini, bütün âlemin seni özlediğini, istediğini bilmiyor musun? Kurban olduğum, şimdi bayramdır; nazınla gezmeye çık.

3. Ey ay yüzlü güzel, bazen Feyz-âbâd köşküne doğru gidip eğlen; bazen de Âsaf-âbâd köşküne gelip salın. Bu arada Sa'dâbâd köşküne de gel ve onun paha biçilemez güzelliğini gör.

4. Sen samur kürkünü (saçların) gülpembe bir şalla kapatıp siyah saçlarını billur göğsüne döküp, kâfur(kokulu bir madde) gibi, beyaz olan gerdanına güzel kokular sürüp gezmeye çık. Kurban olduğum çünkü bayramdır.

5. Nedim, sen gül gibi açıl, ben ağlayıp inleyerek bülbül olayım. Nedim, saçının kıvrımlarının kemendine av olsun. Nedim, senin salınarak gezdiğin yerlerin toprağı olsun. Kurban olduğum, nazınla gezmeye çık; çünkü bayramdır.