Olaylarla dolu geçen çocukluk ve öğrenim yıllarından sonra Tıbbiye'yi bitirdi (1897), hareketli bir siyaset hayatı yaşadı, Maarif Nazırı (1918), Şûray-ı Devlet Reisi (1919) oldu. Sevr Andlaşması'nı imzalayan delegeler arasında yer aldı (1920). Yüzelliliklerle birlikte yurdu terk etmek zorunda kaldı (1922), yirmi yıllık sürgün hayatının çoğunu Ürdün'de geçirdi, 1934'te Cunya (Lübnan)'ya yerleşti. 1943'te af kanunundan birkaç yıl sonra, yurda döndü. Zincirlikuyu mezarlığında gömülü.

Servet-i Fünuncular'ın çağdaşı olduğu, başlangıçta Hâmit ve Fikret etkisinde aruz şiirleri de yazdığı halde, o topluluğa girmeyen, saz ve tekke şiiri geleneğinden faydalanarak, duygulu, içten koşma, nefes ve dîvanlar yazan Rıza Tevfik, Mehmet Emin'deki lirizm ve ahenk eksikliğini kapatarak şiiri ile aydınlar arasında bir köprü oldu.Felsefe, edebiyat, edebiyat tarihi konularında da eserleri olan Rıza Tevfik, şiirlerini Serab-ı Ömrüm adlı bir kitapta topladı (ilk b. 1934 Lefkoşe, 2.b. 1949, İstanbul)

Hilmi Yücebaş'ın Rıza Tevfik kitabı şairin hayatını; hâtıra, fıkra ve şiirlerinden seçmeleri derleyen geniş bir antolojidir (4. b. 1968). Rıza Tevfîk'in Tekke ve Halk Edebiyatı ile İlgili Makaleleri (1982) Abdullah Uçman tarafından hazırlandı.